Yeni makalemiz “Deneyimin Mozaiği” yayımlandı - Our new paper “Mosaic of Experience” is published

[TR] Berna ve Eren tarafından kaleme alınan yeni derleme makalemiz, olay segmentasyonu sürecinin inceliklerini araştırıyor.

Olay segmentasyonu, beynimizin yaşamın kesintisiz akışını ayrı ve anlamlı bölümlere dönüştürdüğü süreçtir. Bu sürecin çalışma belleği (WM) ve dikkat kontrolü tarafından desteklendiği bilinmektedir; ancak bu bileşenlerin tam rolleri henüz bütünüyle anlaşılmış değildir.

Bu derleme, sağlıklı yaşlanma ile birlikte üç bilişsel profilden elde edilen bulguları sentezlemektedir: dikkat eksikliği/hiperaktivite bozukluğu (DEHB), disleksi ve obsesif–kompulsif bozukluk (OKB). Bu profillerin her biri, çalışma belleği ve dikkat süreçlerinde kendine özgü bozulmalar gösterir. Bu bozulmaların olay segmentasyonuna farklı etkilerini inceleyerek, dikkat ve çalışma belleğinin segmentasyondaki rolüne dair fikir sahibi olabiliriz.

Bu bulguları bir araya getirerek, segmentasyonun dikkat, çalışma belleği ve şemalar/bağlamsal modülasyon arasındaki etkileşimden ortaya çıktığını öne süren mekanizma odaklı bir model öneriyoruz. Modelin görsel şeması ve işleyişi aşağıda sunulmaktadır.

Makalenin tamamını buradan okuyabilirsiniz: https://link.springer.com/article/10.1186/s41235-026-00729-7

[EN] Our new review paper, authored by Berna and Eren, explores the intricacies of event segmentation.

Event segmentation is the process where our brains transform the continuous stream of life into distinct, meaningful chapters. While it is known that this process is supported by working memory (WM) and attentional control; their precise roles is not fully understood.

This review synthesizes findings from healthy aging and three cognitive profiles (attention-deficit/hyperactivity disorder, dyslexia, and obsessive–compulsive disorder). All of these profiles are characterized by unique disruptions in WM and attention. By examining how those specific disruptions shape event segmentation differently, we can be informed about the precise roles of WM and attention in segmentation.

Synthesizing those findings, we propose a mechanism-centered framework in which segmentation emerges from the interaction of attention, working memory, and schemas/contextual modulation. The illustration and mechanism of the model is provided below.

You can read the full paper here: https://link.springer.com/article/10.1186/s41235-026-00729-7

[EN] In the proposed model, our attention is captured bottom-up by salient changes, where a relevant change in the event can attract our attention. Furthermore, it is modulated top-down by internal goals, which determine what’s most relevant at that moment, guiding our attention accordingly. The resulting event representations are stored, or updated in working memory. Attentional control and working memory interact bidirectionally to guide boundary detection (when a new event begins) and the updating or replacement of event representations. Context and schemas influence segmentation indirectly, by shaping top-down attentional priorities and constraining how incoming information is interpreted in WM. Together, these mechanisms give rise to long-term event-memory outcomes.

[TR] Önerilen modelde, dikkat; olay akışındaki belirgin değişimler tarafından "aşağıdan yukarıya" (bottom-up) yakalanır. Dahası dikkat, o an neyin en önemli olduğunu belirleyen içsel hedeflerimiz tarafından "yukarıdan aşağıya" (top-down) yönlendirilir ve önceliklendirilir. Bunun neticesinde oluşan olay temsilleri ise çalışma belleğinde (WM) depolanır veya güncellenir. Dikkat kontrolü ve çalışma belleği; sınır tespitini (yeni bir olayın ne zaman başladığını) ve olay temsillerinin güncellenmesini veya yenilenmesini yönlendirmek için çift yönlü bir etkileşim içindedir. Bağlam ve şemalar; dikkat önceliklerini yukarıdan aşağıya şekillendirerek ve gelen bilginin çalışma belleğinde nasıl yorumlandığını kısıtlayarak bölümlendirmeyi dolaylı yoldan etkiler. Tüm bu mekanizmalar bir araya gelerek; uzun süreli olay belleğini yapılandırır.

Güler, B., Günseli, E. The mosaic of experience: How individual differences in attention and working memory shape event segmentation. Cogn. Research 11, 34 (2026). https://doi.org/10.1186/s41235-026-00729-7